PAKN-20261110100722-DFYDXIMQ
Hồ Thị Thùy Linh
•
10:07 10/11/2026
Đang xử lý
Tôi phản đối về dự thảo Luật Hiến, Lấy, Ghép Mô, Bộ Phận, Cơ thể Người dưới 18 tuổi của quốc hội khóa XVI
Kính gửi: Quốc hội, Chính phủ, Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các cơ quan có thẩm quyền.
Tôi là một công dân Việt Nam, luôn tôn trọng và chấp hành pháp luật. Với tinh thần trách nhiệm của một người dân yêu nước, yêu hòa bình và mong muốn bảo vệ những quyền cơ bản của con người, tôi viết kiến nghị này để bày tỏ quan điểm phản đối đối với những nội dung trong Dự thảo Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác đang được đưa ra thảo luận tại Quốc hội khóa XVI.
Trước hết, tôi hiểu và tôn trọng ý nghĩa nhân đạo của việc hiến tặng mô, tạng, bộ phận cơ thể người và hiến xác. Đây là hành động xuất phát từ lòng nhân ái, sự tự nguyện và mong muốn giúp đỡ người khác. Tuy nhiên, theo quan điểm của tôi, hiến tặng cơ thể phải là quyền tự nguyện của mỗi cá nhân, không phải là một nghĩa vụ, trách nhiệm hay cơ chế mà pháp luật có thể mở rộng quyền quyết định sang người khác khi chưa có sự đồng thuận của chính người đó.
Tôi phản đối việc đưa vào dự luật những quy định có thể làm suy giảm quyền tự quyết của cá nhân đối với thân thể mình, cụ thể:
1. Phản đối việc xây dựng cơ chế cho phép hiến mô, tạng, bộ phận cơ thể người hoặc hiến xác mà không dựa trên nguyện vọng tự nguyện, rõ ràng của chính cá nhân.
Theo tôi, cơ thể con người thuộc về chính con người đó. Quyền quyết định đối với thân thể là một trong những quyền cơ bản và thiêng liêng nhất, cần được pháp luật bảo vệ tuyệt đối.
Điều 20 của Hiến pháp 2013 về “quyền bất khả xâm phạm về thân thể”. Vì vậy, tôi cho rằng mọi hoạt động liên quan đến việc hiến, lấy mô, tạng, bộ phận cơ thể người và hiến xác đều phải đặt trên nền tảng tôn trọng quyền tự quyết của cá nhân.
Không nên vì mục tiêu nhân đạo, nhu cầu ghép tạng hay lợi ích chung của xã hội mà xây dựng những cơ chế có thể khiến quyền quyết định đối với cơ thể một người không còn thuộc về chính người đó.
2. Không phân biệt độ tuổi, quyền hiến tặng phải xuất phát từ nguyên tắc tự nguyện và sự bảo vệ quyền thân thể.
Tôi không đồng tình với việc xây dựng các quy định mở rộng đối tượng hiến tặng theo hướng biến cơ thể con người thành nguồn cung cấp mô, tạng phục vụ nhu cầu xã hội
Đối với người dưới 18 tuổi, các em cần được bảo vệ đặc biệt vì chưa phát triển hoàn thiện về thể chất, tâm sinh lý và nhận thức. Không nên đặt các em trước những quyết định có thể ảnh hưởng đến sức khỏe, tính mạng và tương lai của mình.
Đối với người đã trưởng thành, quyền tự quyết đối với cơ thể cũng phải được tôn trọng đầy đủ. Việc một người đủ tuổi trưởng thành không đồng nghĩa với việc họ mặc nhiên phải chấp nhận hiến mô, tạng hoặc hiến xác, càng không có nghĩa người khác được quyền quyết định thay khi họ chưa từng thể hiện nguyện vọng đồng ý.
Tôi cho rằng không nên xem việc hiến tặng là một trách nhiệm mà mọi công dân cần phải thực hiện. Một hành động chỉ thực sự có ý nghĩa nhân đạo khi nó xuất phát từ sự tự nguyện, không bị áp đặt và không bị thay thế bằng ý chí của người khác.
3. Phản đối việc trao quyền quyết định hiến mô, tạng hoặc hiến xác cho người đại diện khi cá nhân chưa từng thể hiện nguyện vọng đồng ý.
Tôi đặc biệt quan ngại trước những quy định có thể cho phép người thân hoặc người đại diện quyết định việc hiến tặng mô, tạng, bộ phận cơ thể hay hiến xác của một người đã qua đời, trong khi người đó chưa từng đăng ký hoặc thể hiện nguyện vọng đồng ý.
Tình cảm gia đình, quan hệ huyết thống hay tư cách giám hộ không đồng nghĩa với quyền sở hữu hoặc quyền định đoạt thân thể của một người khác.
Theo tôi, sự im lặng, việc không đăng ký hiến tặng hoặc việc người đó không còn khả năng thể hiện ý chí không thể mặc nhiên được hiểu là sự đồng ý.
Đặc biệt, khi một người chưa từng bày tỏ mong muốn hiến tặng, không nên mặc nhiên suy diễn rằng họ đã đồng ý hoặc cho phép người khác quyết định thay mình.
Tôi cho rằng pháp luật cần bảo vệ ý chí và quyền tự quyết của mỗi cá nhân, thay vì tạo ra những cơ chế có nguy cơ làm thay đổi quyền quyết định đó sau khi họ không còn khả năng tự lên tiếng.
4. Yêu cầu bảo đảm tính độc lập, minh bạch và nghiêm ngặt trong việc xác định chết não, chết tuần hoàn.
Bên cạnh vấn đề quyền tự nguyện hiến tặng, tôi cũng đặc biệt quan ngại về quy trình xác định chết não và chết tuần hoàn.
Đây là những vấn đề y khoa có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, liên quan trực tiếp đến tính mạng con người. Vì vậy, việc chẩn đoán và xác nhận phải tuân thủ những tiêu chuẩn chuyên môn nghiêm ngặt, bảo đảm tính độc lập, khách quan và có cơ chế giám sát chặt chẽ.
Quy trình xác định tình trạng tử vong phải hoàn toàn độc lập với nhu cầu tiếp nhận mô, tạng của người bệnh đang chờ ghép. Không được để bất kỳ áp lực nào về nguồn tạng, lợi ích hay mục tiêu cứu chữa người khác tác động đến quyết định chuyên môn.
Tôi cho rằng niềm tin của người dân đối với hệ thống y tế chỉ có thể được xây dựng khi mọi quy trình liên quan đến tính mạng và thân thể con người đều minh bạch, chính xác và có trách nhiệm giải trình rõ ràng.
5. Cứu người là nghĩa cử cao đẹp, nhưng quyền con người không thể bị đặt sau mục tiêu cứu chữa người khác.
Tôi hoàn toàn hiểu rằng có rất nhiều bệnh nhân đang chờ đợi cơ hội được ghép tạng để duy trì sự sống. Tôi cũng không phủ nhận giá trị nhân văn của những người tự nguyện hiến tặng.
Tuy nhiên, chúng ta cần phân biệt rõ giữa việc khuyến khích hiến tặng trên tinh thần tự nguyện với việc xây dựng những quy định pháp luật có thể mở rộng quyền quyết định đối với thân thể một người sang chủ thể khác.
Một xã hội nhân văn không chỉ cần bảo vệ những người đang cần được cứu chữa mà còn phải bảo vệ quyền, lợi ích và phẩm giá của mỗi người dân.
Không thể lấy mục tiêu cứu sống một người làm cơ sở để xem nhẹ quyền tự quyết của một người khác.
Tôi tin rằng một chính sách thực sự tiến bộ phải được xây dựng trên sự đồng thuận, niềm tin và quyền tự nguyện của người dân, chứ không phải trên những cơ chế có thể khiến người dân cảm thấy quyền bất khả xâm phạm về thân thể của mình không còn được bảo đảm.
TỪ NHỮNG QUAN ĐIỂM TRÊN, TÔI THA THIẾT KIẾN NGHỊ:
Rà soát và xem xét lại toàn bộ những quy định trong dự thảo có liên quan đến việc hiến, lấy mô, tạng, bộ phận cơ thể người và hiến xác, đặc biệt là các cơ chế cho phép người khác quyết định thay cá nhân khi chưa có nguyện vọng đồng ý của chính người đó.
Không xây dựng những quy định mang tính mặc định, suy diễn hoặc chuyển giao quyền quyết định hiến tặng cơ thể từ cá nhân sang người đại diện.
Bảo đảm nguyên tắc tự nguyện, minh bạch và quyền tự quyết của mỗi người đối với thân thể mình, không phân biệt độ tuổi hay hoàn cảnh.
Tăng cường cơ chế giám sát độc lập, kiểm soát chuyên môn và trách nhiệm pháp lý trong toàn bộ quy trình xác định chết não, chết tuần hoàn và thực hiện việc lấy mô, tạng.
Lắng nghe ý kiến rộng rãi của người dân trước khi thông qua những quy định có ảnh hưởng trực tiếp đến quyền con người, quyền bất khả xâm phạm về thân thể và những giá trị đạo đức căn bản của xã hội.
Tôi xin nhấn mạnh rằng: Tôi không phản đối lòng nhân ái, không phản đối hành động hiến tặng tự nguyện và càng không phủ nhận mong muốn cứu sống người bệnh. Điều tôi phản đối là việc xây dựng những cơ chế pháp lý có nguy cơ xâm phạm quyền tự quyết đối với thân thể con người.
Hiến tặng phải là sự lựa chọn xuất phát từ chính mỗi cá nhân, không phải là điều có thể mặc nhiên quyết định thay, áp đặt hay suy diễn từ sự im lặng của một người.
Vì một Việt Nam hòa bình, nhân văn, nơi mỗi công dân được tôn trọng, được bảo vệ và có thể an tâm sống, học tập, trưởng thành, cống hiến cho đất nước mà không phải lo ngại về những quyền cơ bản của chính mình, tôi thành tâm kính mong Quốc hội và Chính phủ lắng nghe tiếng nói của người dân, xem xét thận trọng và không thông qua những quy định chưa bảo đảm đầy đủ quyền con người.
Quyền bất khả xâm phạm về thân thể không nên chỉ được ghi nhận trên Hiến pháp, mà phải được bảo vệ thực chất trong mọi chính sách và quy định pháp luật.
Trân trọng!
Nơi xử lý hiện tại:
Ban Dân chủ, giám sát và phản biện xã hội
•
Tiếp nhận:
16:42 13/11/2026